Hormon wzrostu jest to polipeptydowy hormon produkowany przez komórki kwasochłonne przedniego płata przysadki mózgowej.

Działanie hormonu wzrostu odbywa się poprzez stymulację wytwarzania peptydów pośredniczących – somatomedyn IGF-1 i IGF-2 – w wątrobie i w innych tkankach. Główną funkcją hormonu wzrostu jest pobudzanie zwiększenia masy ciała i wzrostu, będącego wynikiem pobudzenia chondrogenezy i osteogenezy w chrząstkach wzrostowych kości.

Hormon wzrostu wpływa również na gospodarkę węglowodanową powodując pobudzenie glikogenolizy i zwiększone uwalnianie glukozy z wątroby. Przedłużone stosowanie hormonu powoduje zwiększone wydzielanie insuliny przez wyspy trzustki. Hormon wzrostu działając na tkankę tłuszczową zwiększa lipolizę i zmniejsza lipogenezę, prowadząc do zwiększenia stężenia wolnych kwasów tłuszczowych w osoczu.

W trakcie doby hormon wzrostu wydziela się pulsacyjnie. Częstotliwość oraz intensywność pulsów jest zależna od wieku i płci. U człowieka nieprawidłowe wydzielanie hormonu wzrostu prowadzi do wystąpienia wielu schorzeń.
Stany związane z zaburzeniem wydzielania i/lub działania hormonu wzrostu:

Niedobór hormonu wzrostu u dzieci. Schorzenie objawia się zwolnieniem tempa wzrastania i niedoborem wzrostu. Bez odpowiedniego leczenia, dzieci osiągają wzrost ostateczny o kilkadziesiąt centymetrów niższy od prawidłowego. Zastosowanie leczenia uzupełniającego hormonem wzrostu pozwala tym dzieciom osiągnąć wzrost ostateczny zbliżony lub nawet równy wzrostowi prawidłowemu.
Niedobór hormonu wzrostu może występować już w chwili narodzin, bądź też pojawić się w okresie niemowlęcym czy dziecięcym. Zwykle u jego podłoża leży niewystarczająca produkcja hormonu wzrostu przez przysadkę.
U większości pacjentów przyczyna występowania niedoboru hormonu wzrostu nie jest poznana, jakkolwiek są sytuacje, w których można ją zdefiniować. Należą do nich:
• guz w obszarze przysadki,
• leczenie guza lub raka mózgu,
• zaburzenie o podłożu genetycznym,
• ciężki uraz głowy.

Zespół Turnera. Zespół Turnera jest chorobą o podłożu genetycznym, której towarzyszy niski wzrost. Występuje tylko u dziewczynek, spowodowany jest uszkodzeniem lub brakiem jednego z chromosomów X.

Przewlekła niewydolność nerek. Choroba ta łączy się z głębokim upośledzeniem wzrastania. Zastosowanie terapii hormonem wzrostu u dializowanego dziecka umożliwia mu osiągnięcie wzrostu zbliżonego bądź nawet równego prawidłowemu.
Niedobór hormonu wzrostu u dorosłych. Niedobór może pojawić się na każdym etapie dorosłego życia człowieka i być rezultatem np.:
• guza okolicy przysadki,
• leczenia guza lub raka mózgu,
• ciężkiego urazu głowy.

Dwiedz się więcej o leczeniu niedoboru hormonu wzrostu

HGH 01/12/10